Ẹ̀rọ Ìṣirò Ìmọ́lẹ̀ Ìràwọ̀

Nípa ẹ̀rọ ìṣirò yìí

Ìmọ́lẹ̀ (luminosity) ìràwọ̀ kan — àpapọ̀ agbára tí ó ń jáde — tẹ̀lé òfin Stefan-Boltzmann: L = 4πR²σT⁴, níbi tí R jẹ́ rédíọ̀sì ìràwọ̀ náà, T jẹ́ ìgbóná orí rẹ̀ (effective), àti σ jẹ́ constant Stefan-Boltzmann. Níwọ̀n bí ìmọ́lẹ̀ ti ń pọ̀ sí i pẹ̀lú ẹlẹ́ẹ̀kejì rédíọ̀sì ṣùgbọ́n ẹlẹ́ẹ̀kẹrin ìgbóná, ìlọ́po kékeré nínú ìgbóná ní ipa tí ó pọ̀ ju lórí ìmọ́lẹ̀ ju ìlọ́po ìbátan kan náà nínú ìwọ̀n — ẹ̀rọ ìṣirò yìí sábà máa ń fi àbájáde hàn ní ìbátan sí ìmọ́lẹ̀ Òòrùn (L☉) fún ìfiwéra tí ó rọrùn.

Àwọn onímọ̀-ìjìnlẹ̀ sánmà máa ń lo ìbátan yìí láti gbé àwọn ìràwọ̀ sí orí àwòrán Hertzsprung-Russell, láti fojú díwọ̀n ìjìnnà sí àwọn ìràwọ̀ nípasẹ̀ òfin inverse-square nígbà tí a bá mọ ìmọ́lẹ̀ wọn, àti láti ṣètò àwọn ìràwọ̀ nípasẹ̀ ipele ìtẹ̀síwájú wọn — ìràwọ̀ pupa ńlá máa ń ní ìmọ́lẹ̀ gíga ní pàtàkì nítorí rédíọ̀sì rẹ̀ tí ó tóbi gidigidi, nígbà tí ìràwọ̀ aláró ọ̀wọ̀ọ̀wọ́-àkọ́kọ́ máa ń ní ìmọ́lẹ̀ gíga ní pàtàkì nítorí ìgbóná rẹ̀ tí ó ga. Fi rédíọ̀sì ìràwọ̀ kan àti ìgbóná orí rẹ̀ (ní ìbátan sí Òòrùn) sílẹ̀ láti rí ìmọ́lẹ̀ rẹ̀.